Κυριακή, 18 Ιουνίου 2017

Σαν σήμερα 18 Ιουνίου: Μάχη του Βατερλό

Η Μάχη του Βατερλό (γαλλικά: Bataille de Waterloo, αγγλικά: Battle of Waterloo, γερμανικά: Schlacht bei Waterloo) διεξήχθη την Κυριακή 18 Ιουνίου 1815 κοντά στο Βατερλό της Φλάνδρας, στο σημερινό Βέλγιο.


Ο γαλλικός στρατός υπό τον αυτοκράτορα Ναπολέοντα Α΄ ηττήθηκε από τον στρατό του Εβδόμου Συνασπισμού, ο οποίος αποτελούνταν από συμμαχικές δυνάμεις που είχαν συγκεντρώσει οι Βρετανοί, υπό τον υποστράτηγο Άρθουρ Γουέλσλεϊ, τον μετέπειτα Δούκα του Ουέλινγκτον, και από Πρώσους, υπό τον στρατάρχη Γκέμπχαρντ Λέμπερεχτ φον Μπλίχερ. Ήταν το αποκορύφωμα της Εκστρατείας του Βατερλό και η τελευταία μάχη του Ναπολέοντα. Η ήττα του είχε ως αποτέλεσμα το τέλος της εξουσίας του και την εξορία του στην νήσο της Αγίας Ελένης.

Ο Ουέλινγκτον, στο κέντρο, με τον λόρδο Άξμπριτζ στα αριστερά του με στολή ουσσάρου. Στο άκρο αριστερό του πίνακα, ο δεκανέας Στάιλς των Βασιλικών Δραγώνων επιδεικνύει χαρούμενος τον αετό του 105ου που συνέλαβε. Στο προσκήνιο, ο τραυματισμένος Πρίγκιπας της Οράγγης απομακρύνεται από το πεδίο της μάχης.

Προηγήθηκε η επιστροφή του Ναπολέοντα στην εξουσία τον Μάρτιο του 1815 (οι «100 Μέρες»), που είχε ως συνέπεια πολλά από τα αντίπαλά του κράτη να κινητοποιήσουν τους στρατούς τους εναντίον του, δημιουργώντας ταυτόχρονα τον Έβδομο Συνασπισμό. Δύο μεγάλες στρατιές υπό τον Ουέλινγκτον και τον Μπλίχερ συγκεντρώθηκαν τότε στα βορειοανατολικά σύνορα της Γαλλίας.
Ο στρατάρχης φον Μπλίχερ, αρχηγός του πρωσικού στρατού, ήταν ένας από τους στρατιωτικούς ηγέτες που νίκησαν τον Ναπολέοντα στη Μάχη της Λειψίας

Ο Ναπολέων επέλεξε να επιτεθεί στις δυνάμεις αυτές, με την ελπίδα να τις καταστρέψει πριν ενωθούν με τις υπόλοιπες δυνάμεις του Συνασπισμού σε μια γενικευμένη εισβολή στη Γαλλία. Έτσι ξεκίνησε η τριήμερη Εκστρατεία του Βατερλό (15-19 Ιουνίου 1815). Η τελική και αποφασιστική σύγκρουση αυτής της εκστρατείας, ήταν η ομώνυμη μάχη.
Επίθεση Γάλλων θωρακοφόρων εναντίον τετραγώνου των Χάιλαντερς, πίνακας του Φελίξ Φιλιποτό (1815–1884). Λονδίνο, Victoria and Albert Museum.

Η μάχη άρχισε με πρωτοβουλία του γαλλικού στρατού το μεσημέρι της 18ης Ιουνίου, μεταξύ των Γάλλων και των Βρετανών, ενώ τμήμα του γαλλικού στρατού, υπό τον στρατάρχη μαρκήσιο ντε Γκρουσί (Emmanuel de Grouchy), είχε αναλάβει τους σε αρκετή απόσταση ευρισκόμενους Πρώσους. Ο στρατός του Ουέλινγκτον, τοποθετημένος στον δρόμο των Βρυξελλών, στην πλαγιά του Μον Σεν Ζαν (Mont-Saint-Jean, Ύψωμα του Αγίου Ιωάννη), αντιστάθηκε σε επανειλημμένες γαλλικές επιθέσεις μέχρι το απόγευμα. Τότε κατέφθασε ο Μπλίχερ, που είχε εν τω μεταξύ κατορθώσει να απαγκιστρωθεί από τον Γκρουσί, και επιτέθηκε διασπώντας τη δεξιά πτέρυγα του γαλλικού στρατού. Εκείνη τη στιγμή, οι Βρετανοί και οι υπόλοιποι σύμμαχοι αντεπιτέθηκαν και υποχρέωσαν τους Γάλλους σε άτακτη φυγή. Ο ίδιος ο Δούκας του Ουέλινγκτον χαρακτήρισε αυτή τη μάχη ως την πιο αμφίρροπη, στην εξέλιξή της, σύρραξη που είχε δει ποτέ. Οποιαδήποτε πλευρά θα μπορούσε να είχε βγει νικήτρια, αλλά κάποια λάθη επικοινωνίας, ηγεσίας και κρίσης οδήγησαν τελικά σε ήττα των Γάλλων.

Ο Λόρδος Χιλ προτρέπει τα τελευταία απομεινάρια της Παλιάς Φρουράς να παραδοθούν.
Οι νικήτριες δυνάμεις του Συνασπισμού εισέβαλαν στη Γαλλία και αποκατέστησαν στον θρόνο της τον βασιλιά Λουδοβίκο ΙΗ΄. Ο Ναπολέων παραιτήθηκε, παραδόθηκε στους Βρετανούς και εξορίστηκε στην Αγία Ελένη, όπου και πέθανε το 1821.
Το πεδίο μάχης απέχει περίπου 13 χλμ. από τις Βρυξέλλες και περίπου 1,6 χλμ. από την πόλη του Βατερλό. Εκεί σήμερα κυριαρχεί ένα μεγάλο μνημείο, ο Λόφος του Λιονταριού (γαλλικά: Butte du Lion, ολλανδικά: Leeuw van Waterloo). Δεδομένου ότι ο λόφος αυτός δημιουργήθηκε από χώμα παρμένο από το πεδίο της μάχης, η αρχική τοπογραφία του ακριβούς σημείου της μάχης δεν έχει διατηρηθεί.

Μετά τη μάχη
Το Βατερλό κόστισε τον Ουέλινγκτον 15.000 νεκρούς και τραυματίες, ενώ στον Μπλίχερ 7.000 στρατιώτες. Οι απώλειες του Ναπολέοντα ανέρχονται στις 24.000-26.000 νεκρούς, τραυματίες και αιχμαλώτους, ενώ άλλοι 15.000 λιποτάκτησαν λίγες ημέρες μετά την μάχη.
Στις 10:30 π.μ της 19ης Ιουνίου, ο στρατάρχης Γκρουσί αφού την προηγούμενη ημέρα νίκησε τον Πρώσο στρατηγό Τίλμαν στη Βάβρ, πληροφορήθηκε για την καταστροφή στο Βατερλό και αποσύρθηκε με τάξη προς το Παρίσι. Ο Ουέλινγκτον έστειλε την επίσημη περιγραφή της μάχης στην Αγγλία, επίσης την 19η Ιουνίου του 1815, και ύστερα, μαζί με τον Μπλίχερ και τις δυνάμεις του, προέλασαν όλοι προς το Παρίσι.

Ο Ναπολέων ανακοίνωσε την δεύτερη παραίτησή του την 24η Ιουνίου του 1815. Στην τελευταία αψιμαχία των Ναπολεόντειων Πολέμων ο στρατηγός Βαντάμ νικήθηκε από τον Μπλίχερ στο Ισί την 3η Ιουλίου. Ο Ναπολέων προσπάθησε να διαφύγει στη Βόρεια Αμερική αλλά το βρετανικό Βασιλικό Ναυτικό είχε αποκλείσει τα γαλλικά λιμάνια για να τον αποτρέψει. Τελικά ο Ναπολέων παραδόθηκε στον καπετάνιο του πλοίου Βελλερεφόντης, Φρειδερίκο Μέτλαντ, την 15η Ιουλίου. Η Συνθήκη του Παρισίου υπογράφτηκε την 20η Νοεμβρίου του 1815 και ο Λουδοβίκος ο XVIII επανήλθε στον θρόνο της Γαλλίας, ενώ ο Ναπολέων εξορίστηκε στην Αγία Ελένη όπου και πέθανε την 5η Μαΐου του 1821.

Ιστορική σημασία της μάχης του Βατερλό
Η μάχη του Βατερλό ήταν κάτι παραπάνω από μια αποφασιστική μάχη, αφού τερμάτισε οριστικά σειρά πολέμων που ταλαιπωρούσαν την Ευρώπη (μικρής σημασίας συγκρούσεις έλαβαν μέρος και σε άλλα μέρη του κόσμου) από το 1792, μετά την έκρηξη της Γαλλικής Επανάστασης. Επιπλέον, η Πρώτη Γαλλική Αυτοκρατορία καταστράφηκε, μαζί με την πολιτική και στρατιωτική καριέρα του Ναπολέοντα Βοναπάρτη, ενός από τους μεγαλύτερους στρατιωτικούς και πολιτικούς ηγέτες όλων των εποχών. Τέλος εγκαινίασε μια μακρά περίοδο ειρήνης σε όλο τον κόσμο για μισό σχεδόν αιώνα, αφού καμία σημαντική σύγκρουση δεν διεξήχθη στην Ευρώπη μέχρι την έναρξη του Κριμαϊκού Πολέμου.

Δημοσιεύτηκε: www.timesnews.gr

Δεν υπάρχουν σχόλια:

Δημοσίευση σχολίου