Γιατί η 31η Οκτωβρίου είναι αργία μόνο στη μισή Γερμανία

Το ερχόμενο Σάββατο, στα περισσότερα ομόσπονδα κρατίδια τα καταστήματα και οι υπηρεσίες θα είναι εντελώς κλειστά.

Ο λόγος; Η 31η Οκτωβρίου - η γνωστή Ημέρα της Μεταρρύθμισης (Reformationstag).

Γιατί όμως αυτή η μέρα είναι επίσημη αργία μόνο σε 9 από τα 16 κρατίδια; Και τι συμβαίνει με τα δικαιώματα των εργαζομένων όταν η αργία συμπίπτει με το Σαββατοκύριακο; 

Σε ποια κρατίδια είναι αργία η 31η Οκτωβρίου;

Η 31η Οκτωβρίου είναι επίσημη αργία αποκλειστικά στα εξής 9 ομόσπονδα κρατίδια:

1. Βραδεμβούργο (Brandenburg)

2. Βρέμη (Bremen)

3. Αμβούργο (Hamburg)

4. Μεκλεμβούργο-Δυτική Πομερανία (Mecklenburg-Vorpommern)

5. Κάτω Σαξονία (Niedersachsen)

6. Σαξονία (Sachsen)

7. Σαξονία-Άνχαλτ (Sachsen-Anhalt)

8. Σλέσβιχ-Χολστάιν (Schleswig-Holstein)

9. Θουριγγία (Thüringen)

Την ίδια ώρα, στα υπόλοιπα κρατίδια (όπως η Βαυαρία, η Βάδη-Βυρτεμβέργη και η Βόρεια Ρηνανία-Βεστφαλία), η 31η Οκτωβρίου είναι μια απόλυτα φυσιολογική εργάσιμη ημέρα. Εκεί, η επίσημη αργία μετατίθεται την αμέσως επόμενη ημέρα, την 1η Νοεμβρίου (Ημέρα των Αγίων Πάντων - Allerheiligen).

Η ιστορία πίσω από την ημέρα: Ο Μαρτίνος Λούθηρος και οι 95 Θέσεις

Η 31η Οκτωβρίου είναι αφιερωμένη στην έναρξη της Προτεσταντικής Μεταρρύθμισης.

Σύμφωνα με την ιστορική παράδοση, στις 31 Οκτωβρίου 1517, ο Γερμανός μοναχός και θεολόγος Μαρτίνος Λούθηρος θυροκόλλησε τις περίφημες 95 Θέσεις του στην πόρτα του Ναού των Αγίων Πάντων στη Βιτεμβέργη (στο κρατίδιο της Σαξονίας-Άνχαλτ). Καταγγέλλοντας τις καταχρήσεις της Ρωμαιοκαθολικής Εκκλησίας - και κυρίως την πώληση συγχωροχαρτιών - πυροδότησε το κίνημα που άλλαξε για πάντα τον θρησκευτικό και πολιτικό χάρτη της Ευρώπης.

Είναι πράγματι περισσότεροι οι Προτεστάντες σε αυτά τα 9 κρατίδια;

Η θρησκευτική γεωγραφία της Γερμανίας χωρίστηκε ήδη από τον 16ο αιώνα ανάμεσα στον προτεσταντικό Βορρά/Ανατολή και τον καθολικό Νότο. Ωστόσο, τα σημερινά δεδομένα παρουσιάζουν ενδιαφέρον:

• Στα ανατολικά κρατίδια (Σαξονία, Θουριγγία κ.ά.): Μετά από τέσσερις δεκαετίες κομμουνιστικού καθεστώτος στην Ανατολική Γερμανία (DDR), η συντριπτική πλειονότητα του πληθυσμού (πάνω από 70-80%) δηλώνει πλέον ανεξίθρησκη ή άθεη. Παρ' όλα αυτά, η αργία διατηρείται ως πολιτισμική και ιστορική κληρονομιά.

• Στα βόρεια-δυτικά κρατίδια (Κάτω Σαξονία, Σλέσβιχ-Χολστάιν κ.ά.): Εκεί οι Προτεστάντες παραμένουν αριθμητικά περισσότεροι από τους Καθολικούς, αν και το ποσοστό των πολιτών χωρίς θρησκεία αυξάνεται συνεχώς.

Στα βόρεια κρατίδια (Αμβούργο, Βρέμη, Κάτω Σαξονία, Σλέσβιχ-Χολστάιν) η 31η Οκτωβρίου δεν ήταν μόνιμη αργία μέχρι το 2018! Καθιερώθηκε μόνιμα μετά τον γιορτασμό των 500 ετών από τη Μεταρρύθμιση το 2017, ώστε να εξισορροπηθεί ο αριθμός των αργιών μεταξύ Βορρά και Νότου.

Τι συμβαίνει όταν η αργία πέφτει Σαββατοκύριακο;

Αν τύχει η 31η Οκτωβρίου (ή η 1η Νοεμβρίου) να πέσει Σάββατο ή Κυριακή, προκύπτουν ορισμένα πρακτικά ερωτήματα:

1. Χάνεται το ρεπό; Ναι. Στη γερμανική νομοθεσία δεν υπάρχει πρόβλεψη για μεταφορά της αργίας στην επόμενη εργάσιμη ημέρα (Δευτέρα), όπως συμβαίνει σε άλλες χώρες. Αν πέσει Σαββατοκύριακο, η επιπλέον ημέρα ανάπαυσης δυστυχώς "χάνεται" για όσους δουλεύουν πενθήμερο.

2. Τι ισχύει για όσους εργάζονται τα Σαββατοκύριακα; Για τους εργαζόμενους σε τομείς όπως η εστίαση, τα νοσοκομεία ή οι συγκοινωνίες, η ημέρα παραμένει νομικά αργία. Αυτό σημαίνει ότι δικαιούνται τις προβλεπόμενες προσαυξήσεις αμοιβής (Feiertagszuschlag) ή εναλλακτικό ρεπό, σύμφωνα με την εργατική νομοθεσία (ArbZG).

3. Ιδιαίτεροι κανόνες: Η "Ήσυχη Ημέρα" στη Βαυαρία Αντίστοιχα, για όσους βρίσκονται στη Βαυαρία την 1η Νοεμβρίου (Allerheiligen), η ημέρα θεωρείται "Stiller Tag" (Ήσυχη Ημέρα). Αυτό σημαίνει ότι ισχύουν αυστηροί περιορισμοί σε δημόσιες εκδηλώσεις, πάρτι και χορευτικά events, διατηρώντας τον κατανυκτικό χαρακτήρα της ημέρας.

Τα συγχωροχαρτιά (στα λατινικά indulgentiae) ήταν επίσημα έγγραφα που εξέδιδε η Ρωμαιοκαθολική Εκκλησία και τα οποία, σύμφωνα με τη διδασκαλία της εποχής, αγόραζαν την απαλλαγή από τις αμαρτίες και μείωναν τον χρόνο που η ψυχή θα περνούσε στο καθαρτήριο πυρ (Purgatorium) μετά τον θάνατο.

Ο Μαρτίνος Λούθηρος θεώρησε αυτή την πρακτική τεράστια ηθική και πνευματική διαφθορά. Στις 95 Θέσεις του υποστήριξε ότι:

1. Η μετάνοια πρέπει να είναι ειλικρινής και εσωτερική, όχι εξαγοράσιμη με χρήματα.

2. Ο Πάπας δεν έχει καμία εξουσία να συγχωρεί αμαρτίες εκ μέρους του Θεού ή να απελευθερώνει ψυχές από το καθαρτήριο.

3. Η σωτηρία της ψυχής κερδίζεται αποκλειστικά με την πίστη στον Θεό (sola fide) και όχι μέσω οικονομικών συναλλαγών με την Εκκλησία.

Αυτή η ανοιχτή καταγγελία της εμπορευματοποίησης της πίστης ήταν η "σπίθα" που άναψε τη φωτιά της Μεταρρύθμισης.