Tagesschau: Η Ελλάδα διεκδικεί πίσω τα μυαλά της

Του Jasper Riemann, ARD-Studio Athen

Η οικονομική ανάκαμψη της Ελλάδας, τα κυβερνητικά κίνητρα και η επιθυμία για επιστροφή επαναπατρίζουν τους Έλληνες ειδικούς, δημιουργώντας παράλληλα νέες προκλήσεις για τη γερμανική αγορά εργασίας.

Η εποχή που η Γερμανία αποτελούσε τη βασική καταφυγή για δεκάδες χιλιάδες Έλληνες επιστήμονες και επαγγελματίες φαίνεται πως κλείνει τον κύκλο της. Σύμφωνα με αποκαλυπτικό ρεπορτάζ του γερμανικού δικτύου ARD (Tagesschau), για πρώτη φορά το 2024 καταγράφηκε αρνητικό ισοζύγιο, καθώς οι Έλληνες που εγκατέλειψαν τη Γερμανία ήταν περισσότεροι από εκείνους που έφτασαν στη χώρα.

Από την κρίση στην αναζήτηση επαναπατρισμού

Περισσότεροι από μισό εκατομμύριο Έλληνες εγκατέλειψαν την πατρίδα τους από το 2010 λόγω της οικονομικής κρίσης. Σήμερα, η εικόνα της ελληνικής οικονομίας έχει αλλάξει: οι ρυθμοί ανάπτυξης ξεπερνούν τον ευρωπαϊκό μέσο όρο και η ανεργία υποχωρεί σταθερά.

Η τάση αυτή δεν αποτελεί απλώς μια ελληνική ιδιαιτερότητα, όπως επισημαίνει η Julia Reinold από το Νυρεμβεργιανό Ινστιτούτο Έρευνας για την Αγορά Εργασίας (IAB), αλλά ένα ευρύτερο καμπανάκι για την Ευρώπη: λόγω της δημογραφικής γήρανσης, οι εξειδικευμένοι εργαζόμενοι καθίστανται πλέον απαραίτητοι στις χώρες καταγωγής τους.

Προκλήσεις για τη Γερμανία

Η αναστροφή του ρεύματος δημιουργεί ανησυχία στη γερμανική αγορά εργασίας, όπου διαμένουν περίπου 350.000 Έλληνες. Η παρουσία τους είναι κομβική σε τομείς όπως η υγεία, η πληροφορική, η βιομηχανία και η εστίαση.

Εκτός από τους οικογενειακούς δεσμούς, το κλίμα και τον τρόπο ζωής, οι Έλληνες που σκέφτονται να αποχωρήσουν από τη Γερμανία επικαλούνται ως ανασταλτικούς παράγοντες την υψηλή φορολογία, τη γραφειοκρατία, αλλά και το μεταβαλλόμενο πολιτικό κλίμα.

Η πρωτοβουλία "ReBrain Greece" και τα κίνητρα

Η ελληνική κυβέρνηση διεκδικεί ενεργά το ανθρώπινο κεφάλαιο που έχασε κατά τα χρόνια της κρίσης. Μέσω της πρωτοβουλίας "ReBrain Greece", το Υπουργείο Εργασίας διοργανώνει εκδηλώσεις στο εξωτερικό —με επόμενο σταθμό το Μόναχο, όπου ζουν χιλιάδες υψηλά ειδικευμένοι Έλληνες— για τη προσέλκυση ταλέντων.

Για να δελεάσει τους επαγγελματίες, η κυβέρνηση προσφέρει:

• Έκπτωση 50% στον φόρο εισοδήματος για χρονικό διάστημα 7 ετών.

• Απλοποίηση των διαδικασιών για την αναγνώριση τίτλων σπουδών και επαγγελματικών προσόντων του εξωτερικού.

Σύμφωνα με στελέχη του Υπουργείου Εργασίας, εκτιμάται ότι περίπου δύο στους τρεις Έλληνες που έφυγαν κατά τη διάρκεια της κρίσης έχουν πλέον επιστρέψει.

Χαμηλές αμοιβές και το «κόστος» της επιστροφής

Ωστόσο, η πραγματικότητα για τους επαναπατριζόμενους δεν είναι πάντα ρόδινη. Ο οικονομικός αναλυτής Γιώργος Ιωαννίδης (KEPE) σημειώνει ότι η δομή της ελληνικής οικονομίας, που βασίζεται σε μεγάλο βαθμό στον τουρισμό, προσφέρει περιορισμένες ευκαιρίες για υψηλά εξειδικευμένο προσωπικό. Επιπλέον, οι μισθοί παραμένουν χαμηλοί, με σχεδόν το 60% των επαναπατριζόμενων να δηλώνει ότι αντιμετωπίζει οικονομικές δυσκολίες.

Παρ' όλα αυτά, η επιθυμία για προσφορά στην πατρίδα παραμένει ισχυρή. Χαρακτηριστικό παράδειγμα αποτελεί η ορθοδοντικός Ειρήνη Καπογιάννη, η οποία αφού εργάστηκε στο Ντίσελντορφ, επέστρεψε στην Αθήνα και ίδρυσε το δίκτυο "Back to Greece" (με πάνω από 27.000 ακολούθους στο Instagram), βοηθώντας άλλους νέους επαγγελματίες να κάνουν το ίδιο βήμα: «Πιστεύω ότι και άλλοι νέοι πρέπει να επιστρέψουν από το εξωτερικό, για να βοηθήσουμε τη χώρα μας που δοκιμάστηκε για τόσο πολλά χρόνια», αναφέρει.

Πηγή: tagesschau