Ε.Ε.: Έρχεται η Ενιαία Ψηφιακή Άδεια Οδήγησης

Η Ευρωπαϊκή Ένωση προχωρά σε μια ριζική μεταρρύθμιση των αδειών οδήγησης, με στόχο την ενίσχυση της οδικής ασφάλειας (στρατηγική «Vision Zero 2050») και την πλήρη ψηφιοποίηση των εγγράφων.

1. Ψηφιακό Δίπλωμα & Χρονοδιάγραμμα

• Ενιαία Ψηφιακή Άδεια: Καθιερώνεται η ψηφιακή μορφή του διπλώματος, η οποία θα αποθηκεύεται στο smartphone μέσω ενός ευρωπαϊκού ψηφιακού πορτοφολιού και θα αναγνωρίζεται σε όλα τα κράτη-μέλη.

• Εφαρμογή: Η σταδιακή ενσωμάτωση ξεκινά το 2026, με ορίζοντα πλήρους εφαρμογής το 2028.

• Φυσική Μορφή: Η έκδοση κάρτας παραμένει διαθέσιμη μόνο ως προαιρετική επιλογή κατόπιν αίτησης.

2. Τέλος στην Ισχύ «Εφ’ Όρου Ζωής»

• Διάρκεια Ισχύος: Καταργούνται τα διπλώματα χωρίς ημερομηνία λήξης. Για την κατηγορία Β (αυτοκίνητα/μοτοσυκλέτες), η μέγιστη διάρκεια ισχύος ορίζεται στα 15 έτη (ή 10 έτη σε ορισμένες χώρες).

• Βαρέα Οχήματα: Η ισχύς παραμένει στα 5 έτη.

• Ηλικιωμένοι: Τα κράτη-μέλη διατηρούν το δικαίωμα να επιβάλλουν συχνότερες ανανεώσεις για οδηγούς άνω των 65 ετών.

3. Αυστηρότερο Πλαίσιο & Κοινές Κυρώσεις

• Αμοιβαία Αναγνώριση Ποινών: Με τη νέα Οδηγία, αν ένας οδηγός χάσει το δίπλωμά του λόγω παράβασης σε οποιαδήποτε χώρα της Ε.Ε., η αφαίρεση θα ισχύει αυτόματα σε ολόκληρη την Ένωση.

• Ιατρική Εναρμόνιση: Θεσπίζονται κοινά κριτήρια για τις ιατρικές εξετάσεις και τον έλεγχο καταλληλότητας των οδηγών.

4. Οδήγηση από τα 17

• Νέοι Οδηγοί: Δίνεται η δυνατότητα υποβολής αίτησης για απόκτηση άδειας οδήγησης σε εφήβους που έχουν συμπληρώσει το 17ο έτος της ηλικίας τους.

Σύνοψη: Η μεταρρύθμιση στοχεύει στον εκσυγχρονισμό της καθημερινότητας 250 εκατομμυρίων οδηγών και στον μηδενισμό των θανάτων από τροχαία έως το 2050.

❓ Συχνές Ερωτήσεις (FAQ) για το Νέο Ψηφιακό Δίπλωμα οδήγησης 

1. Πότε θα ξεκινήσει η εφαρμογή του νέου μέτρου; Το χρονικό «παράθυρο» για τα κράτη-μέλη είναι μεταξύ 2026 και 2028. Η πλήρης ψηφιοποίηση αναμένεται να είναι υποχρεωτική σε όλη την Ε.Ε. από το 2028.

2. Θα πρέπει να πετάξω το πλαστικό δίπλωμα που έχω ήδη; Όχι αμέσως. Η μετάβαση θα είναι σταδιακή. Ωστόσο, το νέο ψηφιακό δίπλωμα θα είναι η κύρια μορφή. Αν θέλετε και τη φυσική κάρτα, θα μπορείτε να την ζητήσετε προαιρετικά από το Υπουργείο Μεταφορών.

3. Τι σημαίνει ότι καταργείται το δίπλωμα «εφ' όρου ζωής»; Σημαίνει ότι όλα τα διπλώματα (ακόμα και τα παλιά χάρτινα που δεν είχαν ημερομηνία λήξης) θα πρέπει να ανανεώνονται το αργότερο κάθε 15 χρόνια για ερασιτέχνες (κατηγορία Β). Με την ανανέωση θα γίνεται επανέλεγχος των στοιχείων και, ανάλογα με τη χώρα, ιατρικές εξετάσεις.

4. Πώς θα λειτουργεί το ψηφιακό δίπλωμα; Θα είναι ενσωματωμένο σε μια επίσημη εφαρμογή (ευρωπαϊκό ψηφιακό πορτοφόλι) στο smartphone σας. Θα έχει την ίδια ισχύ με την κάρτα και θα αναγνωρίζεται από τις αρχές όλων των χωρών της Ε.Ε.

5. Τι αλλάζει αν μου αφαιρεθεί το δίπλωμα στο εξωτερικό; Αυτή είναι μια από τις μεγαλύτερες αλλαγές. Μέχρι τώρα, αν σας αφαιρούσαν το δίπλωμα π.χ. στην Ιταλία, μπορούσατε συχνά να συνεχίσετε να οδηγείτε στην Ελλάδα. Με τη νέα οδηγία, η αφαίρεση ή η αναστολή του διπλώματος σε οποιαδήποτε χώρα της Ε.Ε. θα ισχύει αυτόματα σε όλα τα κράτη-μέλη.

6. Από ποια ηλικία θα μπορεί κάποιος να βγάλει δίπλωμα; Η νέα οδηγία επιτρέπει στους νέους να ξεκινούν τη διαδικασία και να υποβάλλουν αίτηση για άδεια οδήγησης από την ηλικία των 17 ετών.

7. Θα αλλάξουν οι ιατρικές εξετάσεις; Ναι, στόχος είναι η εναρμόνιση των κανόνων. Θα υπάρχουν κοινές προϋποθέσεις καταλληλότητας και ιατρικών ελέγχων, ενώ για τους οδηγούς άνω των 65 ετών τα κράτη-μέλη θα μπορούν να ορίζουν συχνότερους ελέγχους υγείας.

8. Ποιος είναι ο σκοπός όλων αυτών των αλλαγών; Οι αλλαγές εντάσσονται στο πρόγραμμα «Vision Zero», που στοχεύει στη μείωση των θανάτων από τροχαία κατά 50% έως το 2030 και στον μηδενισμό τους έως το 2050. 

Πηγή: Ευρωπαϊκή Επιτροπή / Επίσημη Εφημερίδα της Ε.Ε.