Πετρέλαιο: Αποθέματα, παραγωγή και οι νέες ισορροπίες στην παγκόσμια αγορά

Πηγή στοιχείων BR: 

Το πετρέλαιο παραμένει ο «μαύρος χρυσός» της παγκόσμιας οικονομίας, επηρεάζοντας τα πάντα: από τη γεωπολιτική σκακιέρα μέχρι την τιμή που πληρώνουμε στην αντλία. Παρά τις προσπάθειες για πράσινη μετάβαση, οι αριθμοί δείχνουν ότι η εξάρτηση από το πετρέλαιο παραμένει ισχυρή. Ας δούμε πώς διαμορφώνεται η κατάσταση σήμερα.

Τα μεγαλύτερα αποθέματα στον κόσμο: Ο «κοιμώμενος γίγαντας» της Βενεζουέλας

Αν ρωτήσετε ποιος έχει το περισσότερο πετρέλαιο, η απάντηση δεν είναι η Σαουδική Αραβία. Η Βενεζουέλα κατέχει την πρώτη θέση παγκοσμίως με πάνω από 300 δισεκατομμύρια βαρέλια. Ωστόσο, αυτός ο πλούτος παραμένει σε μεγάλο βαθμό «θαμμένος». Λόγω της κατάρρευσης της εγχώριας βιομηχανίας της, η χώρα δεν μπορεί να το εξορύξει. Ακολουθούν:

• Σαουδική Αραβία: 270 δισ. βαρέλια

• Ιράν: 210 δισ. βαρέλια

Παραγωγή: Η κυριαρχία των ΗΠΑ

Μπορεί η Βενεζουέλα να έχει τα αποθέματα, αλλά οι ΗΠΑ είναι ο μεγαλύτερος παραγωγός παγκοσμίως. Χάρη στην τεχνολογία του fracking, οι Ηνωμένες Πολιτείες κατέχουν πλέον το 20% της παγκόσμιας αγοράς, αφήνοντας στη δεύτερη θέση τη Σαουδική Αραβία και τη Ρωσία (με 11% έκαστη).

Όσον αφορά τους κολοσσούς του κλάδου, η κρατική Saudi Aramco παραμένει η ισχυρότερη στον κόσμο, ακολουθούμενη από τις αμερικανικές ExxonMobil και Chevron, και τις ευρωπαϊκές Shell και BP.

Ποιοι καταναλώνουν το περισσότερο πετρέλαιο;

Οι ΗΠΑ κατέχουν τα πρωτεία και στην κατανάλωση, με 19 εκατομμύρια βαρέλια την ημέρα. Ακολουθούν:

1. Κίνα: 16 εκατομμύρια βαρέλια.

2. Ινδία: 5,6 εκατομμύρια βαρέλια (ραγδαία αναπτυσσόμενη οικονομία).

3. Γερμανία: Βρίσκεται στη 10η θέση παγκοσμίως με 2,1 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως.

Η κατάσταση στη Γερμανία

Η Γερμανία εισάγει το 98% του αργού πετρελαίου της. Μετά το 2023 και τον πόλεμο στην Ουκρανία, ο αγωγός "Druschba" από τη Ρωσία έχει τεθεί εκτός λειτουργίας. Πλέον, οι κύριοι προμηθευτές είναι η Νορβηγία και το Καζακστάν.

Πολιτική και τιμές: Ο παράγοντας Trump

Ο ρόλος των ΗΠΑ είναι καθοριστικός και πολιτικά. Ο Πρόεδρος Donald Trump βλέπει τις αμερικανικές εταιρείες να κερδίζουν σημαντικά ποσά όταν η τιμή του βαρελιού αγγίζει τα 100 δολάρια. Ωστόσο, οι υψηλές τιμές στα βενζινάδικα αποτελούν «αγκάθι» για την εσωτερική του δημοτικότητα, καθώς οι Αμερικανοί ψηφοφόροι κρίνουν συχνά τον Πρόεδρο από το κόστος των καυσίμων.

OPEC: Η χαμένη παντοδυναμία;

Ο Οργανισμός Εξαγωγών Πετρελαιοπαραγωγών Χωρών (OPEC) δεν έχει πια την απόλυτη ισχύ που είχε το 1973 (τότε που η διακοπή της παροχής οδήγησε στις «Κυριακές χωρίς αυτοκίνητο» στη Γερμανία). Παρόλα αυτά, εξακολουθεί να ελέγχει τις τιμές ρυθμίζοντας τις ποσότητες παραγωγής των μελών του για να εξισορροπεί την αγορά.

Πώς καθορίζεται η τιμή;

Οι τιμές διαμορφώνονται στα χρηματιστήρια του Λονδίνου (για το Brent) και της Νέας Υόρκης (για το αμερικανικό WTI).

• Τα πλεονεκτήματα: Οι αεροπορικές εταιρείες μπορούν να «κλειδώσουν» τιμές για τους επόμενους μήνες, διευκολύνοντας τον προγραμματισμό τους.

• Τα μειονεκτήματα: Η αγορά δέχεται πιέσεις από κερδοσκόπους που δεν ενδιαφέρονται για το πετρέλαιο αυτό καθαυτό, αλλά για το μέγιστο κέρδος από τη διακύμανση της τιμής, ένα ζήτημα που παραμένει άλυτο.