Γερμανία: 1 στις 5 οικογένειες είναι μονογονεϊκή – Στα ύψη ο κίνδυνος φτώχειας

Γερμανία: Μία στις πέντε οικογένειες είναι μονογονεϊκή – Υψηλά ποσοστά φτώχειας και προκλήσεις για τις εργαζόμενες μητέρες

Σχεδόν μία στις πέντε οικογένειες με ανήλικα τέκνα στη Γερμανία είναι μονογονεϊκή, σύμφωνα με τα πρώτα στοιχεία της Μικροαπογραφής (Mikrozensus) για το 2025 που δημοσιοποίησε η Ομοσπονδιακή Στατιστική Υπηρεσία της Γερμανίας (Destatis).

Τα δεδομένα αυτά έρχονται στο φως εν μέσω της δημόσιας συζήτησης για τη μεταρρύθμιση της κρατικής προκαταβολής διατροφής (Unterhaltsvorschuss), αναδεικνύοντας τις οικονομικές και εργασιακές συνθήκες που αντιμετωπίζουν οι μονογονείς.

Δημογραφικά στοιχεία και αύξηση των μονογονέων πατέρων

Σύμφωνα με τη Destatis, το 2025 ζούσαν στη Γερμανία περίπου 1,62 εκατομμύρια μονογονείς, αντιπροσωπεύοντας το 19,4% του συνόλου των οικογενειών με παιδιά κάτω των 18 ετών. Το ποσοστό αυτό καταγράφει μικρή υποχώρηση σε σχέση με το 2015, όταν οι μονογονείς ανέρχονταν σε 1,65 εκατομμύρια (20,5%).

• Γυναίκες η πλειονότητα: Η συντριπτική πλειονότητα των μονογονέων παραμένει γυναίκες, με 1,37 εκατομμύρια μητέρες (84,4%). Ωστόσο, το ποσοστό αυτό μειώθηκε σε σύγκριση με το 2015 (88,9%).

• Αύξηση στους πατέρες: Αντίστοιχα, το ποσοστό των μονογονέων πατέρων αυξήθηκε στο 15,6% (253.000 πατέρες) το 2025, από 11,1% που ήταν πριν από μία δεκαετία.

• Σύνολο παιδιών: Συνολικά, 2,36 εκατομμύρια ανήλικα παιδιά (16,8% του συνόλου των ανηλίκων στη χώρα) ζουν σε μονογονεϊκές οικογένειες.

Οι επιπτώσεις από μια πιθανή μεταρρύθμιση στην προκαταβολή διατροφής

Στο πλαίσιο των προτάσεων για τη μεταρρύθμιση της κρατικής προκαταβολής διατροφής, εξετάζεται η μείωση του ανώτατου ορίου ηλικίας των δικαιούχων παιδιών από τα 18 στα 16 έτη.

Τα στοιχεία της Destatis δείχνουν ότι το 21,2% των μονογονεϊκών οικογενειών διατηρεί παιδιά ηλικίας 16 και 17 ετών. Συνολικά, πρόκειται για 373.000 εφήβους (15,8% των ανηλίκων σε μονογονεϊκές οικογένειες), οι οποίοι ενδέχεται να επηρεαστούν άμεσα εφόσον θεσμοθετηθεί η αλλαγή του ηλικιακού ορίου.

Απασχόληση: Πλήρης εργασία για τις μητέρες, μειωμένη για τους πατέρες

Τα μοτίβα απασχόλησης των μονογονέων διαφέρουν σημαντικά από εκείνα των γονέων που ζουν σε ζευγάρια:

• Μονογονείς μητέρες: Εργάζονται σε πλήρη απασχόληση σε υψηλότερο ποσοστό (38,6%) από ό,τι οι μητέρες που ζουν με σύντροφο (30,7%).

• Μονογονείς πατέρες: Το ποσοστό πλήρους απασχόλησης ανέρχεται στο 83,8%, εργάζονται δηλαδή σε πλήρες ωράριο λιγότερο συχνά συγκριτικά με τους πατέρες σε ζευγάρια (91,5%).

Συνολικά, το ποσοστό απασχόλησης των μονογονέων με ανήλικα τέκνα ανήλθε στο 71,8% (82,8% για τους πατέρες και 69,8% για τις μητέρες).

Διπλάσιος ο κίνδυνος φτώχειας

Παρά τα υψηλά ποσοστά συμμετοχής στην αγορά εργασίας, οι μονογονεϊκές οικογένειες παραμένουν εκτεθειμένες σε ιδιαίτερα υψηλό κίνδυνο φτώχειας.

Βάσει των ευρημάτων της έρευνας για το εισόδημα και τις συνθήκες διαβίωσης (EU-SILC 2025):

• Το 28,9% των ατόμων σε μονογονεϊκά νοικοκυριά βρίσκεται κάτω από το όριο κινδύνου φτώχειας.

• Το ποσοστό αυτό είναι πάνω από το διπλάσιο σε σχέση με τα άτομα που ζουν σε νοικοκυριά ζευγαριών με παιδιά (12,0%).

• Για σύγκριση, ο μέσος όρος κινδύνου φτώχειας στο σύνολο του πληθυσμού της Γερμανίας διαμορφώνεται στο 16,1%.